 Sylabus przedmiotu:
Kształtowanie krajobrazu |
| Prowadzący przedmiot: |
Mgr inż. Grażyna Głuch |
| Kontakt dla studentów: |
tel. kom.: 0 510 120 704 |
| Nazwa przedmiotu: |
Kształtowanie krajobrazu |
| Forma zajęć: |
seminarium |
| Opis przedmiotu: |
Przedmiot zaliczany jest do przedmiotów kierunkowych fakultatywnych na kierunku: gospodarka przestrzenna.
Realizowany jest w 7 semestrze studiów (IV rok) w wymiarze:
studia niestacjonarne:
- godziny lekcyjne - obliczeniowe (45'): seminarium - 20 godz.
- godziny lekcyjne - realizowane (50'): seminarium - 18 godz.
sztuka kształtowania przestrzeni wokół człowieka w skali krajobrazu, zgodnie z jego naturalnymi właściwościami i kulturowymi tradycjami; termin i definicja sformułowane przez Ch. Eliota.
Tematyka przedmiotu obejmuje podstawowe problemy związane z kształtowaniem krajobrazu i rolą roślin w środowisku miejskim. Współczesne miasta nie są z reguły idealnym obszarem dla ich bytowania. Na świecie stosuje się wiele nowoczesnych rozwiązań pozwalających na pełniejsze wykorzystanie walorów roślin także tam, gdzie warunki naturalne są bardzo trudne. Przedmiot popularyzuje te rozwiązania także u nas. Kształtowanie krajobrazu to również szeroko pojęta tematyka wykorzystania terenów miejskich i wokół aglomeracji w celach rekreacji przez ich mieszkańców. Aby prawidłowo zarządzać organizacją wypoczynku mieszkańców określonego obszaru, konieczne jest poznanie faktów i mitów związanych z tą tematyką. Prawidłowe projektowanie placów miejskich, placów zabaw dla dzieci oraz przestrzeni towarzyszących pozwala na uniknięcie wielu konfliktów w przyszłości. |
| Cel zajęć : |
Celem zajęć jest ukazanie podstawowych zagadnień związanych z kształtowaniem krajobrazu i nauka oceny ich funkcjonowania. Obejmuje ona problemy związane z funkcjonowaniem miasta, takie jak projektowanie miejskich placów, przystosowanie nawierzchni dla potrzeb roślin czy też rozwiązywanie konfliktów związanych z dużymi parkingami. W trakcie zajęć studenci poznają też najnowocześniejsze materiały budowlane stosowane we współczesnej architekturze krajobrazu oraz uczą się ich poprawnego stosowania. |
| Warunki zaliczenia: |
Każde z dziewięciu ćwiczeń jest zaliczane na podstawie obecności na zajęciach oraz wykonanego przez studentów ćwiczenia klauzurowego z wykorzystaniem materiałów przygotowanych przez prowadzącego przedmiot, takich jak ankiety do oceny urządzeń zabawowych, przykładowe plany placów miejskich, parkingów itp. Zaliczenie ćwiczeń obejmuje też napisanie krótkiej pracy dotyczącej rozwiązania problemu konkretnej przestrzeni miejskiej na podstawie zagadnień poruszanych na wykładach. |
| Tematy zajęć: |
Lp. |
WYKŁADY |
ĆWICZENIA |
1 |
Krajobrazy Polski i świata. Typy krajobrazów naturalnych i kulturowych.
|
Analiza krajobrazu i próba oceny oraz rozwiązania konfliktu; trasy Warszawa - Kraków przechodzącej przez teren rezerwatu "Stawy Raszyńskie" w pobliżu zabytkowego kompleksu budynków przy neobarokowym kościele w Raszynie. |
2 |
Różnorodność biologiczna. Ochrona krajobrazów, ekosystemów, gatunków i zasobów genowych.
Monitoring środowiska przyrodniczego. |
Zadanie 1.
Na podstawie zdjęć określ typ krajobrazu, wyróżnij ekosystemy i dokonaj analizy wnętrza krajobrazu.
Zadanie 2.
Na podstawie zdjęć określ siedliskowe typy lasów lub zbiorowisk roślinnych. |
3 |
Flora ojczysta. Drzewa w krajobrazie wiejskim i miejskim. |
Interaktywna metoda rozpoznawania gatunków drzew rodzimych. Wyjście w teren.
|
4 |
Przystosowanie drzew do życia w mieście
|
Propozycje korzystnych zmian dla drzew w infrastrukturze miejskiej. Próba przystosowania otoczenia dla potrzeb konkretnych gatunków roślin. |
5 |
Ekologia miasta. Dzika flora i fauna miast. Ochrona zbiorowisk i gatunków |
Analiza listy gatunków występujących w wybranych parkach miejskich Warszawy. Zaznaczenie gatunków chronionych. Czerwona Księga Roślin i Zwierząt. |
6 |
Rekreacyjne zagospodarowanie lasów wokół aglomeracji miejskich. Leśne Kompleksy Promocyjne. |
Zadania w grupach
Projekt tablicy edukacyjnej o zachowaniu w lesie, według podanych zasad
Koncepcja i wyposażenie ścieżki rowerowej; Warszawa -Lasy Sękocińskie.
Projekt edukacyjnej stacji ścieżki zdrowia
|
7 |
Krajobraz a projektowanie autostrad i tras szybkiego ruchu. Nadziemne i podziemne przejścia dla zwierząt. Bariery przeciwhałasowe. |
Praca w grupach
Projekt osłony przeciwhałasowej dla osiedla w Sękocinie Lesie, przy projektowanym węźle komunikacyjnym
Projekt wnętrza ronda w nawiązaniu do pobliża szkoły, przedszkola i muzeum
Nowoczesne metody zabezpieczania skarp.
Zastosowanie metod ciężkich i biologicznych zabezpieczania trudnych skarp z wykorzystaniem metod inżynierii ekologicznej |
8 |
Projektowanie współczesnych placów miejskich i aneksów wypoczynkowych. |
Praca w grupach
Propozycje zmiany charakteru placu poprzez wprowadzenie koloru, roślinności, małej architektury na przykładzie wybranych przestrzeni.
Pnącza - niedoceniana grupa roślin w środowisku miejskim. Projekt z wykorzystaniem nowoczesnych konstrukcji dla pnączy.
Projekt rabaty kwiatowej dla małego obszaru miejskiego. Wykonanie planu rabaty według określonych danych ; (baza roślinna; trawy, 2. byliny, 3.w kolorze białym |
9 |
Nowoczesne place zabaw - zasady budowy i projektowania. Przygodowe place zabaw. |
Metody oceny wybranych placów zabaw pod kątem atrakcyjności i bezpieczeństwa.
Na podstawie katalogów urządzeń zabawowych ułożyć;
Program wyposażenia placu zabaw dla matek z małymi dziećmi
Program wyposażenia placu dla dzieci w wieku 6-10 lat
Program wyposażenia placu dla młodzieży
|
10 |
Zasady projektowania ogrodów dla zapracowanych |
Wykonanie schematu funkcjonalno-przestrzennego ogrodu
Ocena typów ogrodzeń ze względu na otaczający krajobraz, architekturę, bezpieczeństwo ruchu
Projekt szafki kuchennej i śmietnika przydomowego z uwzględnieniem segregacji śmieci. |
11 |
Ogrody deszczowe - nowoczesne rozwiązania dla parkingów. |
Ocena i eliminacja nieprawidłowości na parkingach o różnych rodzajach nawierzchni. |
12 |
Zastosowanie geotekstyliów w architekturze |
Praca pisemna dotycząca rozwiązania problemu konkretnej przestrzeni miejskiej na podstawie zagadnień poruszanych na wykładach. |
|
| Spis literatury podstawowej: |
- Sarul J.,Sienkiewicz J. 1999. Konwencja o różnorodności biologicznej - kodeks dobrego postępowania w przyrodzie. Instytut Ochrony Środowiska, Warszawa
- Lewandowski W., Ostaszewka K. 1997. Cudze chwalicie swego nie znacie - czyli jak odnaleźć cały świat w naszym kraju? Wydawnictwo Plac Słoneczny 4
- Pieńkos K. 2005. Problemy zrównoważonego rozwoju turystyki, rekreacji i sportu w lasach.
- Głuch G., Łonkiewicz B. 1990. Wytyczne rekreacyjnego zagospodarowania lasów. IBL Warszawa
- Godet J.D. 1997. Drzewa i krzewy rozpoznawanie gatunków. MULICO Oficyna Wydawnicza, Warszawa
- Nowicki J. 2001. Kształtowanie środowiska. Architektura i urbanistyka w perspektywie przełomu stuleci. Oficyna Wydawnicza WSEiZ, Agencja Reklamowo-Wydawnicza A. Grzegorczyk, Warszawa
- Orzeszek- Gajewska B. 1984. Kształtowanie terenów zieleni w miastach. PWN, Warszawa
- Swift P., Szymanowski J. 1993. Przestrzeń wokół domu. Arkady
- Bogdanowski J., i inni Architektura krajobrazu. PWN, Warszawa - Kraków
-
- Baumann R. 1991. Domy w zieleni. Arkady, Warszawa
- Begemann W., Schiechtl H. 1999. Inżynieria ekologiczna w budownictwie wodnym i ziemnym. Arkady, Warszawa
- Beltzig G. 2001. Księga placów zabaw. Typoscript, Wrocław
- Borowski J., Latocha P. 2005. Zastosowanie roślin pnących i okrywowych. Wyd. SGGW, Warszawa
- Chmielewski J. 2001. Teoria urbanistyki w projektowaniu i planowaniu miast. Oficyna Wydawnicza Politechniki Warszawskiej, Warszawa
- Cutler D.F., Richardson I.B.K. 1981. Tree roots and buildings. Construction Press, London
- Gilmann E.F. 1988. Predicting root spread from trunk diameter and branch spread. J.Arboric. 14: 85-89
- Kosmala M. 2000. Pielęgnowanie drzew i krzewów ozdobnych. PWRiL, Warszawa
- Marcinkowska K. 2004. Nowoczesne konstrukcje podporowe dla roślin pnących. Praca inżynierska SGGW, maszynopis
- Siewniak M., Kusche D. 1994. Baumpflege heute. Platzer Verlag, Berlin, Hannover
- Space Wars: Can trees win the Battle with infrastructure? Arborist News vol. 10, number 3, June 2001
- Watson G.W. 1988. Organic mulch and grass competition influence tree root development. J. Arboric. 14(8): 200-203
- Wesolowski A., Krzywosz Z., Brandyk T. 2000. Geosyntetyki w konstrukcjach inżynierskich. Wyd. SGGW, Warszawa
- Zimny H. 2005. Ekologia miasta. Agencja Reklamowo-Wydawnicza A.Grzegorczyk, Stare Babice
|
| Spis literatury uzupełniającej |
- Böhm W. 1985. Metody badania systemów korzeniowych. PWRiL, Warszawa
- Chachulski Z. 2000. Chirurgia i pielęgnacja drzew. Poradnik. Wyd. Legraf, Warszawa
- Dmuchowski W., Niekrasz K.(red.) 2001. Zieleń Warszawy - problemy i nadzieje. Mat. konferencyjne Konferencji Naukowo-Technicznej Wraszawa-Powsin, 4.10.2001
- Karpiński F., Kula T. 1998. Zastosowanie betonowej kostki brukowej do nawierzchni drogowych. Materiały Budowlane 3/1998, str.62-66
- Kopinga J. 1991. The effects of restricted volumes of soil on the growth and development of street trees. J.Arboric. 17, nr3: 57-63
- Krzywosz Z., Garbulewski K. 1995. Zastosowanie geowłóknin i ich funkcje. Budownictwo i Gospodarka Miejska 2/95, str. 28-30
- Meyer F.H. 1982. Bäume in der Stadt. Ulmer Fachbuch. Stuttgart
- Partyka R.E. 1982. The ways we kill a plant . J.Arboric. 8(3): 57-66
- Schnelle M.A., Faucht J.R., Klett J.E. 1989. Root systems of trees - facts and fallacies . J.Arboric. 9, vol. 15: 201-205
- Stefańczyk B. (red.) 2005. Budownictwo ogólne. T1: Materiały i wyroby budowlane. Arkady, Warszawa
- Wolski P. 2002. Przyrodnicze podstawy kształtowania krajobrazu. Słownik pojęć. Wyd. SGGW, Warszawa
- Zimny H. 2006. Ekologiczna ocena stanu środowiska. Bioindykacja i biomonitoring. Agencja Reklamowo-Wydawnicza A.Grzegorczyk, Stare Babice
|