Przedmiot należy do grupy przedmiotów kierunkowych; zajęcia są prowadzone w semestrze 4 (rok 2-gi) w wymiarze nominalnym:

• 30 godz. 45 - minutowych ( w tym 10 godz. wykładów i 20 ćwiczeń),

w przeliczeniu na godziny rzeczywiste:

• 27 godz. 50 - minutowych (w tym 9 godz. wykładów i 18 ćwiczeń).

Treść kształcenia obejmuje planowanie gospodarki wodnej, energetycznej oraz gospodarki odpadami, ze szczególnym uwzględnieniem układów i potrzeb terenowych sieci i urządzeń wodociągowych, kanalizacyjnych, elektroenergetycznych, gazowniczych, ciepłowniczych i telekomunikacyjnych, pod kątem potrzeb opracowań planistycznych oraz strategii rozwoju gmin i regionów.

Punkty ECTS: 5

Celem prowadzonych zajęć jest nabycie umiejętności:

• stosowania podstawowych zasad kształtowania i lokalizacji obiektów oraz sieci infrastruktury technicznej na obszarach zurbanizowanych - w skali regionalnej i krajowej,
• pojmowania złożoności funkcjonowania systemów składowych i całej infrastruktury,
• identyfikowania i oceny funkcjonowania podstawowych elementów infrastruktury technicznej.

Warunkiem zaliczenia przedmiotu jest:

• podlegające ocenie:- zaliczenie ćwiczeń,
• zdanie egzaminu końcowego w sesji egzaminacyjnej.

Ocena stanowiąca zaliczenie ćwiczeń uwzględnia wyniki sprawdzianów wiedzy studenta z zakresu wiedzy obowiązującej na ćwiczeniach, jego aktywność podczas zajęć, obecność i punktualność.

gzamin przeprowadzany jest dla wszystkich studentów w formie ustnej (przed zakończeniem semestru studenci otrzymują listę ok. 30 pytań problemowych)

Zjazd I

• Wprowadzenie do przedmiotu "Planowanie infrastruktury technicznej"
• Podjęcie tematyki działu " Zaopatrzenie w wodę"
  
  Wykład: Podstawowe pojęcia dotyczące infrastruktury technicznej, podział dziedzinowy, rola i miejsce infrastruktury w gospodarce przestrzennej gmin, regionów i kraju. Cel poszczególnych zajęć.
  Potrzeby i możliwości zaopatrzenia w wodę - uwarunkowania zapotrzebowania, standardy jakości i dostępności, źródła zaopatrzenia.(zasoby i ich jakość), typy wodociągów ( wg. sposobu korzystania z wody i struktury hydraulicznej)
  
  
  Ćwiczenia: Przypomnienie jednostek układu SI, stosowanych do mierzenia poziomów standardów jakości usług świadczonych systemami infrastruktury. Prezentacja sposobu tworzenia i funkcjonowania przepisów prawnych (od dyrektyw UE do instrukcji i norm zakładowych)
  Ilościowe wskaźniki zapotrzebowania wody, normy jakości wody, wybór źródła zaopatrzenia zbiorowego ludności.

Zjazd II

• Sieć i urządzenia wodociągowe.
  
  Wykład: Podstawy i zasady planowania systemów wodociągowych - zasięg przestrzenny, wielkość produkcji wody, nierównomierność zużycia, obiekty kubaturowe i liniowe ( w tym tranzyt i dystrybucja)
  
  Ćwiczenia: Typy sieci i urządzeń sieciowych, obiekty kubaturowe - funkcje, etapowanie, potrzeba elastyczności rozwiązań. Obliczenie - przez studentów - niezbędnej wydajności systemu wodociągowego i jego poszczególnych elementów ( ujęcia, pompowni, zbiorników wyrównawczych i sieci ).

Zjazd III

• Obiekty wodociągowe i ich relacje z otaczającą przestrzenią.
• Wprowadzenie do grupy działowej "Gospodarowanie energią" (elektroenergetyka, gaz, ciepło)
  
  Wykład: Uwarunkowania zapotrzebowania powierzchni Relacje obiektów wodociągowych z otoczeniem; skutki dla gospodarki przestrzennej.
  Podstawy i zasady nowego podejścia do gospodarowania energią, źródła tradycyjne i niekonwencjonalne, potrzeba kompleksowego spojrzenia na nośniki ciepła i ich wykorzystanie.
  
  Ćwiczenia: Przykłady zapotrzebowania powierzchni przez obiekty wodociągowe w zależności od wydajności, technologii i warunków terenowych. Strefy ochronne i sposób ich wyznaczania.
  Instrumenty prawne wspierające rozwój wykorzystania energii odnawialnych i kogeneracji. Możliwości wprowadzania nowych źródeł energii na tereny wiejskie.

Zjazd IV

• Zaopatrzenie w energię elektryczną i gaz, telekomunikacja.
  
  Wykład: Zapotrzebowanie energii elektrycznej na obszarach wiejskich. Podział sieci energetycznych. urządzenia przesyłowe i dystrybucyjne - wpływ na środowisko, problemy lokalizacyjne.
  Źródła zaopatrzenia w gaz, podział sieci gazowych , uwarunkowania i układy zasilania miast i wsi, obiekty gazownicze , wykorzystanie gazu płynnego.
  Stan wyposażenia gmin w kraju w infrastrukturę telekomunikacyjną, nowe uwarunkowania przestrzenne jej rozwoju w aspekcie rozwoju "łączności elektronicznej".
  
  Ćwiczenia : Gminne plany gospodarowania energią - współpraca z operatorami dystrybucji. Obliczenia zapotrzebowania energii elektrycznej i gazu na potrzeby gospodarstw domowych.

Zjazd V

• Zaopatrzenie w ciepło
  
  Wykład: Charakter potrzeb, specyfika potrzeb w zakresie zaopatrzenia obszarów miejskich i wiejskich, źródła i nośniki ciepła, planowanie sieci i urządzeń w miastach.
  Możliwości wykorzystania źródeł energii odnawialnej na potrzeby indywidualnego przygotowania ciepła na terenach o zabudowie rozluźnionej.
  
  Ćwiczenia: Obliczenie zużycia ciepła na potrzeby gospodarstw domowych. Omówienie funkcji wymiennika ciepła jako podstawowego elementu sterowania wykorzystaniem ciepła.
  Przykłady sposobu wykorzystania biomasy, biogazu, kolektorów słonecznych i pomp ciepła w zaopatrzeniu w energię cieplną.

Zjazd VI

• Gospodarka ściekowa ( odprowadzanie i oczyszczanie ścieków)
  
  Wykład: Rodzaje i ilość ścieków powstających w przestrzeni gmin miejskich i wiejskich. Podstawy prawne postępowania ze ściekami - ochrona wód, ochrona urządzeń kanalizacyjnych. Kanalizacje indywidualne - domowe oczyszczalnie ścieków lub zbiorniki bezodpływowe.
  Uwarunkowania przyrodnicze, przestrzenne, ekonomiczne i społeczne planowania i realizacji kanalizacji zbiorczych. Zasady planowania systemów kanalizacyjnych - systemy grawitacyjne, grawitacyjne z przepompowniami, kanalizacja ciśnieniowa i podciśnieniowa.
  
  Ćwiczenia: Obliczenie ilościścieków komunalnych , powstających w konkretnym rejonie - dane wyjściowe do koncepcji oczyszczalni ścieków - ładunek zanieczyszczeń wyrażony równoważną liczbą mieszkańców (RLM),
  Przyswojenie przez studentów praktycznej wiedzy w podejściu do oczyszczania ścieków pochodzących od różnej RLM i w różnych uwarunkowaniach przyrodniczo-przestrzennych i gospodarczych.

Zjazd VII

• Obiekty gospodarki ściekowej.
  
  Wykład: Obiekty liniowe - sieć zbiorcza i rurociągi tranzytowe; układy sieci. Obiekty kubaturowe na sieci (przepompownie, studzienki, stacje zlewne. Zbiorcze oczyszczalnie ścieków - podstawy i zasady rozwiązań technicznych; zapotrzebowanie powierzchni w funkcji przepustowości, technologii i warunków terenowych.
  
  Ćwiczenia: Prezentacja schematów i koncepcji technologicznych oczyszczania ścieków komunalnych ( I, II, i III stopień oczyszczania ) oraz podstawowych urządzeń.
  Przykłady rozwiązań gospodarki osadami ściekowymi - biogazownie.
  Na planie osiedla w skali 1 : 1000 studenci wrysują sieć zaopatrującą poszczególne budynki w energię elektryczną, wodę, odprowadzenie ścieków gospodarczo-bytowych i deszczowych oraz obiekty gromadzenia i selekcji odpadów (zgodnie z normą PN-B - 01027 :2002 )

Zjazd VIII

• Gospodarka odpadami ( usuwanie i unieszkodliwianie odpadów stałych)
  
  Wykład : Rodzaje i ilość odpadów powstających w przestrzeni objętej planem. Podstawy prawne postępowania z odpadami. Zasady planowania systemów usuwania, odzysku i unieszkodliwiania odpadów - dobór zasięgu przestrzennego funkcjonowania obiektów systemu. Wpływ obiektów gospodarki odpadami na otoczenie; kierunki ograniczenia tego wpływu w polityce europejskiej i krajowej.
  
  Ćwiczenia : Prezentacje rozwiązań technicznych obiektów odzysku i wykorzystania odpadów ( gromadzenie i odzysk u źródła, transport- I i II-stopniowy, stacje segregacji odpadów, kompostownie, zakłady fermentacji metanowej, zakłady przerobu metodami termicznymi, składowiska )
  Sporządzenie przez studentów danych wyjściowych do koncepcji gospodarki odpadami dla terenu obejmującego dwa miasta i trzy gminy wiejskie.

Zjazd IX

• Infrastruktura techniczna w strategiach i planach - synteza.
  
  Wykład: Generalne problemy rozwoju systemów: wybór zasięgu przestrzennego, ustalenie rozmiaru i charakteru potrzeb, różnorodne uwarunkowania i przyrodniczo- przestrzenne skutki wyboru rozwiązań organizacyjnych i technologicznych. Potrzeba międzydziedzinowej koordynacji całej infrastruktury w skali lokalnej i ponadlokalnej.
  
  Ćwiczenia: Sposób wyboru zasięgu przestrzennego systemu kanalizacji i gospodarki odpadami. Procesy kształtowania standardów jakości usług; rola prognoz i monitoringu. Przykłady terenochłonności i kapitałochłonności rozwiązań technologicznych.
  Sposób wykorzystania materiałów planistycznych z zakresu infrastruktury technicznej w studiach i planach zagospodarowania przestrzennego.
  Przećwiczenie przez studentów sposobu rozmieszczenia poszczególnych obiektów infrastruktury technicznej w przestrzeni objętej planem gminy.

• Błażejewski R.- "Kanalizacja wsi" wyd. PZITS Poznań, 2003r.
• "Gospodarka wodno- ściekowa" - pr. zbior. pod red. Z. Heidricha, Verlag Dashoefer, Warszawa 2003r, ( w stałej kwartalnej aktualizacji ),
• Lewandowski W. M. - "Proekologiczne źródła energii odnawialnej", Wyd. Naukowo TechniczneWarszawa 2001-2002 r.
• Łyp B. - "Problematyka wodna w planowaniu przestrzennym miast - poradnik dla urbanistów" Centr. Ośr. Inf. Budownictwa, Warszawa 2005r
• Markiewicz H. - "Instalacje elektryczne" - Wyd. Naukowo- Techniczne, Warszawa, 2002 r.
• "Poradnik gospodarowania odpadami" pr. zb. pod red. K. Skalmowskiego - Verlag Dashoefer Warszawa 1998 - 2009 (w stałej kwartalnej aktualizacji),

• "Gospodarka gnojowicą i obornikiem" - pr. zbior. pod red. W. Romaniuka, Eko-Efekt Sp.zoo Warszawa 1995r.
• Klepacka B. Kicman A. - "Infrastruktura techniczna w planowaniu przestrzennym" skrypt, wyd. Politechniki Białostockiej, Białystok 1991r
• "Planowanie gospodarki odpadami - poradnik- powiatowe i gminne plany gospodarki odpadami w Polsce" Ministerstwo Środowiska, Warszawa 2002r
• Przywarska R. Kotowski W. - "Podstawy odzysku, recyklingu i unieszkodliwiania odpadów" skrypt, wyd. Wyższej Szkoły Ekonomii i Administracji w Bytomiu Bytom, 2005r
• Zawadzki M. - "Kolektory Słoneczne, Pompy Ciepła - Na Tak" - Wyd. Polska Ekologia, Warszawa 2003 r .